Күптән түгел Халыкара энергетика агентлыгы "Электр энергиясе 2024" отчетын бастырып чыгарды, анда дөнья күләмендә электр энергиясенә ихтыяҗ 2023 елда 2,2% ка артачак, бу 2022 елгы 2,4% үсештән түбәнрәк. Кытай, Һиндстан һәм Көньяк-Көнчыгыш Азиянең күп илләрендә 2023 елда электр энергиясенә ихтыяҗның нык үсүе күзәтелсә дә, алга киткән икътисадларда электр энергиясенә ихтыяҗ макроикътисади мохитнең акрын булуы һәм югары инфляция аркасында кискен кимеде, ә җитештерү һәм сәнәгать җитештерүе дә акрынайды.
Халыкара энергетика агентлыгы киләсе өч елда глобаль электр энергиясенә ихтыяҗның тизрәк үсүен, 2026 елга кадәр елына уртача 3,4% тәшкил итүен көтә. Бу үсеш глобаль икътисади фаразларның яхшыруы белән бәйле булачак, бу алга киткән һәм үсеп килүче икътисадларга электр энергиясенә ихтыяҗ үсешен тизләтергә ярдәм итәчәк. Аеруча алга киткән икътисадларда һәм Кытайда торак һәм транспорт секторларын электрлаштыруны дәвам итү һәм мәгълүмат үзәге секторының сизелерлек киңәюе электр энергиясенә ихтыяҗны хуплаячак.
Халыкара энергетика агентлыгы мәгълүмат үзәкләрендә, ясалма интеллект һәм криптовалюта индустрияләрендә глобаль электр энергиясе куллану 2026 елда ике тапкыр артырга мөмкин дип фаразлый. Мәгълүмат үзәкләре күп төбәкләрдә электр энергиясенә ихтыяҗ үсешенең мөһим драйверы булып тора. 2022 елда дөнья күләмендә якынча 460 тераватт-сәгать кулланганнан соң, мәгълүмат үзәкләрендә гомуми электр энергиясе куллану 2026 елда 1000 тераватт-сәгатьтән артып китәргә мөмкин. Бу ихтыяҗ якынча Япониянең электр энергиясе куллануына тиң. Көчәйтелгән кагыйдәләр һәм технологияләрне яхшырту, шул исәптән нәтиҗәлелекне арттыру, мәгълүмат үзәкләрендә энергия куллануның артуын киметү өчен бик мөһим.
Энергия белән тәэмин итүгә килгәндә, докладта түбән эмиссияле энергия чыганакларыннан (шул исәптән кояш, җил һәм гидроэнергетика кебек яңартыла торган энергия чыганакларыннан, шулай ук атом энергиясеннән) электр энергиясе җитештерү рекордлы күрсәткечкә җитәчәге, шуның белән казылма ягулык энергиясе җитештерү өлешен киметәчәге әйтелә. 2025 елның башына яңартыла торган энергия күмерне узып китәчәк һәм глобаль электр энергиясе җитештерүнең өчтән бер өлешеннән артыгын тәшкил итәчәк. 2026 елга түбән эмиссияле энергия чыганаклары глобаль электр энергиясе җитештерүнең якынча 50% тәшкил итәр дип көтелә.
Халыкара энергетика агентлыгы тарафыннан элек бастырылган 2023 елгы күмер базары турындагы еллык отчетта күрсәтелгәнчә, 2023 елда рекордлы югары күрсәткечкә җиткәннән соң, дөньякүләм күмергә ихтыяҗ киләсе берничә елда кимү тенденциясен күрсәтәчәк. Бу отчетта дөньякүләм күмергә ихтыяҗның кимүе турында беренче тапкыр фаразлана. Отчетта 2023 елда дөньякүләм күмергә ихтыяҗның алдагы ел белән чагыштырганда 1,4% ка артуы, беренче тапкыр 8,5 миллиард тоннадан артып китәчәге фаразлана. Ләкин, яңартыла торган энергия куәтләренең сизелерлек киңәюе аркасында, хөкүмәтләр көчлерәк чиста энергия һәм климат сәясәтен игълан итмәсә һәм гамәлгә ашырмаса да, дөньякүләм күмергә ихтыяҗ 2026 елда 2023 ел белән чагыштырганда 2,3% ка кимиячәк. Моннан тыш, киләсе елларда ихтыяҗ кимегәнлектән, дөньякүләм күмер сәүдәсенең кимүе көтелә.
Халыкара энергетика агентлыгы директоры Бирол әйтүенчә, яңартыла торган энергиянең тиз үсеше һәм атом энергиясенең тотрыклы киңәюе киләсе өч елда глобаль электр энергиясенә ихтыяҗның артуын бергәләп канәгатьләндерәчәк. Бу, нигездә, кояш энергиясенең арзанрак булуы белән бәйле яңартыла торган энергиянең зур темплары белән, шулай ук атом энергиясенең мөһим кире кайтуы белән дә бәйле.
Бастырылган вакыты: 2024 елның 2 феврале
